Saturday, July 04, 2020

કઠોપનિષદ

Adhyay 1, Valli 1, Verse 19-22

ત્રીજું વરદાન

एष तेऽग्निर्नचिकेत: स्वर्ग्यो यमवृणीथा द्वितीयेन वरेण ।
एतमग्निं तवैव प्रवक्ष्यन्ति जनासस्तृतीयं वरं नचिकेतो वृष्णीष्व ॥१९॥
esha te'gnir nachiketah swargyo
yama vrunitha dvitiyena varena ।
etam agnim tavaiva pravakshyanti janasah
tritiyam varam nachiketo vrunishva ॥19॥

येयं प्रेते विचिकित्सा मनुष्येऽस्तीत्येके नायमस्तीति चैके ।
एतद्विद्यामनुशिष्टस्त्वयाहं वराणामेष वरस्तृतीय: ॥२०॥
yeyam prete vichikitsa manushye-
'stityeke nayam astiti chaike ।
etad vidyam anushishtas tvaya'ham
varanam esha varas trutiyah ॥20॥

નચિકેતા, આ સ્વર્ગદાયિની અગ્નિતણી વિદ્યા સારી,
તારે નામે ખ્યાત થવાની, માગી તેં તેથી આપી.
હવે ત્રીજું વરદાન માગ તું; નચિકેતાએ વર માગ્યું,
કહો મને કે મૃત્યુ પછી આ આત્મતત્વનું થાયે શું ?
કોઈ કહે રહે ના આત્મા, કહે કોક કે રે’છે એ,
ખરેખર કહો મને તમે કે મર્યા બાદ શું થાયે છે ! ॥૧૯-૨૦॥
*
યમ કહે છે

देवैरत्रापि विचिकित्सितं पुरा न हि सुवेज्ञेयमणुरेष धर्म: ।
अन्यं वरं नचिकेतो वृणीष्व मा मोपरोत्सीरति मा सृजैनम् ॥२१॥
devair atrapi vichikitsitam pura
na hi suvijneyam anuresha dharmah ।
anyam varam nachiketo vrunishva
ma moparotsirati ma srujainam ॥ 21॥

યમે કહ્યું, હે નચિકેતા, આ બાબત મથતા’તા દેવો,
પરંતુ આવો સુક્ષ્મ વિષય છે, સમજી શક્યા નહીં તેઓ;
તું તો બાળક છે માટે વર બીજું કોઈ માગી લે,
દબાણ મુજને કરીશ ના તું, આ વર પાછું આપી દે. ॥૨૧॥
*
નચિકેતા કહે છે

देवैरत्रापि विचिकित्सितं किल त्वं च मृत्यों यत्र सुविज्ञेममात्थ ।
वक्ता चास्य त्वादृगन्यों न लभ्यो नान्यो वरस्तुल्य एतस्य कश्चित् ॥२२॥
devair atrapi vichikitsitam kila
tvam cha mrutyo yanna sujneyamattha ।
vakta chasya tvadriganyo na labhyo
nanyo varastulya etasya kashchit ॥22॥

તમે કહો છો યમ, કે દેવો વિચાર આનો કરતા’તા,
કઠિન વિષય છે આ, તમ જેવા મળી શકે ના કહેનારા;
તેથી હું જો આ જ પામવા માગું છું વરદાન ખરે,
કૃપા કરી ઉપદેશ દો હવે, આત્મજ્ઞાનની ભૂખ મને ! ॥૨૨॥

We use cookies on our website. Some of them are essential for the operation of the site, while others help us to improve this site and the user experience (tracking cookies). You can decide for yourself whether you want to allow cookies or not. Please note that if you reject them, you may not be able to use all the functionalities of the site.

Ok